NGƯỜI TỐT VIỆC TỐT

Người “Giữ lửa” tình yêu với sách
Ngày đăng 07/12/2017 | 05:01  | View count: 109

Hệ thống thư viện công cộng là một yếu tố giữ vai trò quan trọng trong việc xây dựng một xã hội học tập, tuy nhiên để hệ thống thư viện công cộng hoạt động và phát huy vai trò của mình thì không thể thiếu người trông coi tại các tủ sách thôn, làng, cụm dân cư, tổ dân phố. Trong bài viết này, tôi viết về một cá nhân, người đã miệt mài gắn bó với tủ sách thôn gần 20 năm không lương, không thưởng chỉ mong muốn xây dựng văn hóa đọc tại quê hương, đó là bác Nguyễn Ngọc Giám ở thôn Đống Chanh, xã Minh Cường, huyện Thường Tín, thành phố Hà Nội.

Sau 33 năm hoạt động cách mạng và làm việc, đã được nhà nước tặng thưởng nhiều danh hiệu cao quý: 2 lần nhận Huân chương kháng chiến hạng nhất, Huân chương kháng chiến hạng hai, huy hiệu 40 năm tuổi Đảng. Năm 2000, bác được nhà nước cho nghỉ chế độ theo quy định cũng là thời điểm bác bắt đầu gắn bó với tủ sách thôn Đống Chanh. Theo lời bác kể, khi đó tủ sách thôn đã hoạt động được 8 năm, nhưng không hiệu quả vì không có người trông coi thường xuyên nên lãnh đạo và chi, hội thôn đã mời bác quản lý tủ sáchphục vụ người đọc trong thôn. Tại thời điểm đó, khi nhận quản lý tủ sách bản thân bác chưa có chuyên môn, nghiệp vụ về thư viện, chỉ đơn giản vìbản thân ham mê đọc sáchvà mong muốn đóng góp sức lực của tuổi già để góp phần xây dựng văn hóa đọc tại đia phương và xây dựng quê hương mình. Bác chưa hình dung hết những khó khăn và những công việc mình phải làm, tủ sách được đặt tại Đình Đống Chanh, xã Minh Cường do thôn chưa có nhà văn hóa riêng, chỉ có 01 tủ đựng sách và bàn ghế đều đã cũ, vốn sách ban đầu chưa có nhiều, hoạt động chủ yếu bằng nguồn sách luân chuyển của Thư viện tỉnh Hà Tây cũ. Bên cạnh đó bác hoàn toàn không nhận được kinh phí hỗ trợ nào từ xã, huyện, việc thu phí đọc là không có vì tủ sách mở cửa miễn phí, mục đích chủ yếu để rèn cho người đọc, nhất là các cháu thiếu nhi thói quen đọc và có ý thức trách nhiệm trong việc giữ gìn và xây dựng tủ sách quê hương. Bao nhiêu bộn bề để có thể tổ chức một tủ sách cho khoa học, hợp lý, không những thế, còn phải duy trì lâu dài và phát triển nó.

Những khó khăn trước mắt không làm bác nản lòng, bác hiểu rõ sự cần thiết của sách vở với người dân quê hương, nhất là những “mầm non tương lai”. Để có vốn tài liệu cho tủ sách hoạt động, bác đã vận động người dân trong thôn, con em quê hương ở khắp mọi miền tổ quốc, hội đồng hương đóng góp và gửi sách về để xây dựng tủ sách. Cần mẫn, từng chút một, với bao nhiêu tâm huyết, công sức, cho đến naytủ sách của thôn đã có 833 cuốn, thuộc 5 môn loại cơ bản gồm: Sách chính trị 61 cuốn, sách Pháp luật 48 cuốn, sách Văn học 108 cuốn, sách Khoa học 34 cuốn, sách Thiếu nhi 582 cuốn. Đặc biệt tủ sách có những cuốn về Lịch sử Đảng bộ xã Minh Cường, lịch sử tổng Vạn Điểm (thời kỳ đầu thế kỷ XX khi Phủ Thường Tín được chia địa giới hành chính làm 12 tổng)…có ý nghĩa quan trọng trong việc tìm hiểu, đánh giá về lịch sử của xã và huyện ngày nay. Bên cạnh đó, bác đã chủ động liên hệ với phòng Văn hóa và Thông tin huyện, để đề xuất thực hiện luân chuyển sách với Thư viện tỉnh Hà Tây cũ và hiện nay là Thư viện Hà Nội, trung bình số sách luân chuyển là 200 cuốn một lần và 1 năm thực hiện 02 lần. Tính đến nay số lượng sách bác nhận luân chuyển đã lên tới con số gần 7.000 cuốn. Do tủ sách không có kinh phí để bổ sung sách mới, nên sách luân chuyển là nguồn sách làm đa dạng hơn và mang tính chất cập nhật, có ý nghĩa quan trọng với người dân tại địa phương, đặc biệt là các em thiếu nhi.

Để tổ chức tủ sách khoa học và đúng quy định, bác đã tự học hỏi kinh nghiệm về nghiệp vụ thư viện ở các tủ sách trên địa bàn, ở thư viện huyện đồng thời bác được phòng Văn hóa và thông tin huyện cử đi tập huấn về nghiệp vụ thư viện và tủ sách tại cơ sở. Từ đó bác đã chủ động xử lý sách và vào sổ theo đúng hướng dẫn, tạo thuận lợi để bác dễ dàng quản lý và tìm sách để phục vụ bạn đọc. Tủ sách do bác quản lý mở cửa đều đặn hàng tuần, trung bình mỗi buổi bác mở cửa bác tiếp đón từ 20 đến 30 bạn đọc, chủ yếu là các em thiếu nhi trong thôn. Tuỳ từng giai đoạn mà bạn đọc đến với tủ sách của bác nhiều hay ít, nhưng chưa bao giờ tủ sách của bác vắng bạn đọc.

Những năm gần đây, do tuổi ngày một cao, việc duy trì tủ sách của bác cũng hạn chế hơn, chỉ mở cửa được 02 buổi một tuần vào thứ 4 và chủ nhật, ngoài việc phục vụ tại chỗ bác còn cho bạn đọc mượn sách về nhà. Những cháu thiếu nhi mượn sách của bác mà quên trả do thích sách quá, bác lại phải đạp xe đến tận nhà để lấy lại sách. Để sách báo đến được nhiều hơn với người dân trong thôn, bác còn chủ động mang sách và báo của tủ sách đến các cửa hàng cắt tóc cho mượn miễn phí, bác nói “họ ngồi đợi cắt tóc thì lấy quyển sách, tờ báo đọc cho đỡ chán, như vậy là sách báo của bác đã phát huy tác dụng rồi”, nhưng sâu sa hơn cả là bác mong muốn văn hóa đọc không bị phai nhạt và mất dần đi trong xã hội công nghiệp hiện nay. Ngoài ra bác còn chủ động cho bạn đọc mượn mỗi khi họ gọi điện cho bác mà không phải là ngày mở cửa của tủ sách hoặc gặp bác ở ngoài đường mà muốn mượn sách bác sẽ mang sách đến tận nhà. Miệt mài như vậy suốt 17 năm, trừ những ngày đau ốm, hay biến cố trong gia đình mới khiến bác phải đóng cửa tủ sách. Bác làm việc như vậy không mong được nhận lương, nhận thưởng bác chỉ mong các em thiếu nhi quê hương có niềm đam mê đọc sách, yêu sách, người dân quê bác hình thành được văn hóa đọc đúng đắn, lành mạnh bởi đó là nền tảng xây dựng các giá trị tốt đẹp trong cộng đồng.

Trước những đóng góp của bác trong hoạt động của tủ sách, trong việc gìn giữ và phát triển văn hóa đọc tại địa phương, trong hoạt động chung của thôn, chính quyền các cấp đã nhiều lần tặng giấy khen cho cá nhân bác và tủ sách: Năm 2004, bác được Sở Văn hóa Thông tin Hà Tây tặng giấy khen có thành tích xuất sắc trong xây dựng phong trào đọc sách, báo ở cơ sở.Năm 2005, tủ sách thôn bác được Sở Văn hóa Thông tin Hà Tây tặng giấy khen có thành tích xuất sắc trong việc tổ chức các hoạt động của thư viện, tủ sách cơ sở và luân chuyển sách lưu động, giai đoạn 2004 – 2005.Năm 2013, bác được UBND huyện Thường Tín tặng giấy khen có thành tích tốt trong hoạt động thư viện cơ sở năm 2012.Năm 2014, bác được UBND xã Minh Cường tặng giấy khen có thành tích xuất sắc trong hoạt động của hội người cao tuổi năm 2013.Năm 2016, bác được Đảng trao tặng huy hiệu 55 năm tuổi Đảng.

Đến nay, ở tuổi 87 khi đôi chân đã mỏi, đôi mắt đã nhòa và bác gái bị tai biến cần người chăm sóc, bác đã đề nghị lãnh đạo và chi, hội thôn tìm người quản lý tủ sách thay bác, để tiếp tục công việc âm thầm, lặng lẽ là mang tri thức đến người dân địa phương, là lan rộng văn hóa đọc cho những “mầm non tương lai”, để phát triển và mở rộng tủ sách của thôn.

Nghe bác nói về những việc làm của mình và viết lại câu chuyện về bác, tôi tin chắc rằng, văn hoá đọc không thể mai một, bởi không có gì có thể thay thế sách vở, không cách tiếp nhận tri thức nào có thể lâu bền và giàu cảm xúc như đọc sách, và vì còn rất nhiều những người đang lặng lẽ nhen nhóm ngọn lửa yêu quý sách như bác …

                                                                                      Lê Thị Tuyết

  Phóng sự ảnh

  Thời tiết

Hà Nội
Đà Nẵng
TP Hồ Chí Minh